Trong những tháng đầu năm 2026, căng thẳng địa chính trị tại Trung Đông đã leo thang nhanh chóng, đặc biệt sau các cuộc tấn công quân sự giữa Mỹ, Israel và Iran. Xung đột không chỉ làm rung chuyển thị trường năng lượng toàn cầu mà còn gây ra những biến động lớn đối với chuỗi cung ứng hóa chất – bao gồm các nguyên liệu quan trọng cho ngành in như dung môi, methanol và cồn công nghiệp.
Đối với các nhà in, đây không chỉ là câu chuyện địa chính trị mà còn là nguy cơ trực tiếp đối với chi phí sản xuất và nguồn cung vật tư.
Theo nhiều báo cáo quốc tế, xung đột quân sự đã khiến một phần lớn hoạt động dầu khí và hóa chất tại khu vực Vịnh Ba Tư bị gián đoạn. Một số nhà máy lọc dầu trong khu vực đã phải giảm công suất hoặc tạm dừng hoạt động, khiến thị trường năng lượng và hóa chất toàn cầu rơi vào trạng thái bất ổn. (1)
Cùng lúc đó, eo biển Hormuz – tuyến vận tải chiến lược của thế giới – cũng chịu ảnh hưởng nặng nề từ căng thẳng quân sự. Đây là tuyến đường vận chuyển khoảng 20% lượng dầu vận chuyển bằng đường biển toàn cầu, vì vậy bất kỳ sự gián đoạn nào cũng có thể khiến thị trường năng lượng và hóa chất biến động mạnh. (2)
Một số chuyên gia năng lượng cảnh báo nếu tuyến vận tải này bị phong tỏa kéo dài, giá năng lượng có thể tăng mạnh và kéo theo nhiều ngành công nghiệp phụ thuộc vào hóa chất cơ bản gặp rủi ro về chi phí và nguồn cung. (3)
Trung Đông không chỉ là trung tâm dầu khí mà còn là một trong những khu vực sản xuất hóa chất lớn nhất thế giới. Năm 2025, khu vực này xuất khẩu hàng chục triệu tấn hóa chất như polyethylene, methanol và nhiều sản phẩm hóa dầu sang châu Á và châu Âu.
Tuy nhiên, khi chiến tranh làm gián đoạn hoạt động vận chuyển và sản xuất, thị trường hóa chất toàn cầu bắt đầu chịu tác động. Các báo cáo cho thấy chuỗi cung ứng methanol – nguyên liệu quan trọng cho nhiều dung môi công nghiệp – đã bị ảnh hưởng đáng kể, đặc biệt do việc vận chuyển qua vùng Vịnh bị gián đoạn. (4)
Bên cạnh đó, dữ liệu thị trường cho thấy khoảng 32% thương mại methanol toàn cầu đi qua eo biển Hormuz, khiến chuỗi cung ứng dung môi công nghiệp trở nên dễ bị tổn thương khi khu vực này xảy ra xung đột (5)
Châu Á, khu vực nhập khẩu hóa chất lớn nhất thế giới, đang đối mặt với nguy cơ thiếu hụt nguồn cung khi nhiều quốc gia phụ thuộc đáng kể vào nguồn hóa chất từ Trung Đông.
Trong ngành in, nhiều loại dung môi và hóa chất như IPA (Isopropyl Alcohol), ethanol công nghiệp hay các dung môi pha mực đều có mối liên hệ với chuỗi cung ứng hóa dầu và hóa chất cơ bản.
Khi chiến tranh xảy ra, tác động thường lan theo chuỗi sau:
- Giá dầu và hóa chất tăng: Chiến tranh làm gián đoạn sản xuất dầu và hóa chất, kéo theo giá nguyên liệu đầu vào tăng mạnh. Nhiều dung môi và hóa chất công nghiệp được sản xuất từ nguồn nguyên liệu hóa dầu nên giá thành cũng tăng theo.
- Gián đoạn vận chuyển hóa chất: Khi các tuyến vận tải chiến lược như eo biển Hormuz bị ảnh hưởng, chi phí vận chuyển và bảo hiểm hàng hóa tăng mạnh, làm giá hóa chất nhập khẩu tăng cao.
- Nguồn cung methanol và dung môi giảm mạnh: Methanol là một trong những hóa chất được xuất khẩu với khối lượng lớn từ Trung Đông, và việc gián đoạn xuất khẩu có thể khiến nhiều ngành công nghiệp thiếu hụt nguồn cung. (6)
Đối với ngành in – đặc biệt là in offset, flexo và gravure – cồn và dung môi đóng vai trò rất quan trọng trong nhiều quy trình sản xuất.
Nếu tình trạng xung đột kéo dài, các nhà in có thể đối mặt với nhiều thách thức:
- Giá dung môi và cồn tăng mạnh: Chi phí sản xuất có thể tăng do giá IPA, ethanol và các dung môi pha mực tăng.
- Nguy cơ thiếu nguyên liệu sản xuất: Một số nhà cung cấp hóa chất có thể giảm sản lượng hoặc hạn chế xuất khẩu do nguồn cung không ổn định
- Chi phí logistics tăng: Vận chuyển hóa chất từ Trung Đông hoặc các thị trường liên quan có thể chậm hơn và đắt hơn.
- Áp lực chuyển đổi công nghệ: Nhiều nhà in bắt đầu tìm kiếm các giải pháp thay thế như dung dịch làm ẩm không cồn hoặc mực thân thiện môi trường.
Trong bối cảnh nguồn cung cồn công nghiệp có nguy cơ biến động do bất ổn địa chính trị, nhiều chuyên gia trong ngành in khuyến nghị các doanh nghiệp nên cân nhắc chuyển đổi sang dung dịch làm ẩm không cồn như một giải pháp ổn định và bền vững.
Trong quy trình in offset truyền thống, IPA (Isopropyl Alcohol) thường được sử dụng trong dung dịch làm ẩm để giúp giảm sức căng bề mặt và ổn định quá trình truyền mực. Tuy nhiên, việc phụ thuộc vào cồn khiến các nhà in dễ bị ảnh hưởng khi giá cồn tăng hoặc nguồn cung trở nên khan hiếm.
Các dòng dung dịch làm ẩm không cồn hiện nay được phát triển với công nghệ phụ gia đặc biệt, có thể thay thế hoàn toàn IPA nhưng vẫn đảm bảo khả năng cân bằng mực – nước, giúp bản in ổn định, giảm bay hơi dung môi và cải thiện môi trường làm việc trong xưởng in.
Chiến tranh Trung Đông không chỉ là một vấn đề chính trị – quân sự mà còn là yếu tố có thể làm rung chuyển chuỗi cung ứng hóa chất toàn cầu. Với vai trò là nguồn cung quan trọng của dầu mỏ và hóa chất cơ bản, bất kỳ sự gián đoạn nào tại khu vực này cũng có thể lan tỏa đến nhiều ngành công nghiệp, trong đó có ngành in.
Trong bối cảnh bất ổn hiện nay, các doanh nghiệp in cần chủ động theo dõi tình hình thị trường, đa dạng hóa nguồn cung và tìm kiếm các giải pháp công nghệ mới để giảm phụ thuộc vào các nguyên liệu dễ bị biến động như cồn công nghiệp.
Bên cạnh việc giảm phụ thuộc vào nguồn cung cồn trên thị trường, giải pháp này còn mang lại nhiều lợi ích như giảm chi phí vận hành dài hạn, hạn chế phát thải dung môi bay hơi (VOC) và phù hợp với xu hướng sản xuất xanh mà nhiều doanh nghiệp in trên thế giới đang hướng tới.
Trong bối cảnh thị trường hóa chất toàn cầu đang chịu nhiều tác động từ xung đột địa chính trị, việc chuyển sang công nghệ in không cồn được xem là bước đi chiến lược giúp các nhà in chủ động hơn trong sản xuất và giảm thiểu rủi ro từ biến động nguồn nguyên liệu.
Chiến tranh Trung Đông không chỉ là một vấn đề chính trị – quân sự mà còn là yếu tố có thể làm rung chuyển chuỗi cung ứng hóa chất toàn cầu. Với vai trò là nguồn cung quan trọng của dầu mỏ và hóa chất cơ bản, bất kỳ sự gián đoạn nào tại khu vực này cũng có thể lan tỏa đến nhiều ngành công nghiệp, trong đó có ngành in.
Trong bối cảnh bất ổn hiện nay, các doanh nghiệp in cần chủ động theo dõi tình hình thị trường, đa dạng hóa nguồn cung và tìm kiếm các giải pháp công nghệ mới để giảm phụ thuộc vào các nguyên liệu dễ bị biến động như cồn công nghiệp.
(1) Iran war hits the chemical sector
(2) How the Iran–Israel Conflict Is Affecting Global Petrochemical Feedstock Flows
(4) Strait of Hormuz closure hits Asia’s chemical industry
(5) Middle East Conflict Ripples Through China’s Chemical Markets